ชิคุนกุนยา (Chikungunya)
นายแพทย์หม่อมหลวงสมชาย จักรพันธุ์ อธิบดีกรมควบคุมโรค กล่าวถึงสถานการณ์ของโรคชิคุนกุนยา หรือ ไข้ปวดข้อยุงลาย ว่าขณะนี้มีผู้ป่วยสะสมตั้งแต่ต้นปี จำนวน 18,000 ราย ซึ่งทยอยหายป่าวไปบ้างแล้ว และพบผู้ป่วยใหม่เฉลี่ยเดือนละ 2,000-3,000 ราย ซึ่งถือว่าเป็นการระบาดค่อนข้างรุนแรงเป็นครั้งแรกของประเทศ
ส่วนสถานการณ์ไข้เลือดออกของประเทศไทย อธิบดรกรมควบคุมโรค กล่าวว่า ยังไม่รุนแรงโดยพบผู้ป่วยตั้งแต่ต้นปีประมาณ 10,000 ราย แต่ต้องเฝ้าระวังและเพิ่มความเข้มข้นในการทำลายแหล่งเพาะพันธุ์ยุงลาย และให้คำแนะนำกับประชาชนอย่างต่อเนื่อง
ลักษณะโรค
โรคชิคุนกุนยา เป็นโรคติดเชื้อไวรัสชิคุนกุนยาที่มียุงลายเป็นพาหะนำโรค มีอาการคล้ายไข้เลือดออก (DF/DHF) แต่ต่างกันที่ไม่มีการรั่วของพลาสมาออกนอกเส้นเลือด จึงไม่พบผู้ป่วยที่มีอาการรุนแรงมากจนถึงมีอาการช็อค
สาเหตุ
เกิดจากเชื้อไวรัสชิคุนกุนยา (Chikungunya Virus) ซึ่งเป็น RNA Virus จัดอยู่ในรูป genus alphavirus และ family Togaviridae มียุงลาย Aedes aegypti, Ae, albopictus เป็นพาหะนำโรค
วิธีการติดต่อ
ติดต่อกันได้โดยมียุงลาย Aedes aegypti หรือยุงลายบ้าน เป็นพาหะนำโรคที่สำคัญ มักออกหากินในเวลากลางวัน ช่วง 9.00-11.00 น. และ 13.00-14.30 น. เมื่อยุงลายตัวเมียกัดและดูดเลือดผู้ป่วยที่อยู่ในระยะไข้สูง ซึ่งเป็นระยะที่มีไวรัสอยู่ในกระแสเลือดมาก เชื้อไวรัสจะเข้าสู่กระเพาะยุง และเพิ่มจำนวนมากขึ้น แล้วเดินทางสู่ต่อมน้ำลาย เมื่อยุงที่มีเชื้อไวรัสชิคุนกุนยาไปกัดคนอื่นก็จะปล่อยเชื้อไปยังคนที่ถูกกัด ทำให้คนคนนั้นเกิดอาการของโรคได้
ระยะฟักตัว
โดยทั่วไปประมาณ 1-12 วัน แต่ที่พบบ่อยประมาณ 2-3 วัน
ระยะติดต่อ ระยะไข้สูงประมาณวันที่ 2-4 เป็นระยะที่มีไวรัสอยู่ในกระแสเลือดมาก
อาการและอาการแสดง
ผู้ป่วยจะมีอาการไข้สูงอย่างฉับพลัน มีผื่นแดงขึ้นตามร่างกายและอาจมีอาการคันร่วมด้วย พบตาแดง (conjunctival injection) แต่ไม่ค่อยพบจุดเลือดออกในตาขาว ส่วนใหญ่แล้วในเด็กอาจไม่มีอาการรุนแรงเท่าในผู้ใหญ่ ในผู้ใหญ่อาการที่เด่นชัดคือการปวดข้อ ซึ่งอาจจะพบข้ออักเสบได้ ส่วนใหญ่จะเป็นที่ข้อเล็กๆเช่น ข้อมือ ข้อเท้า อาการปวดข้อจะพบได้หลายๆข้อ เปลี่ยนตำแหน่งไปเรื่อยๆ (migratory polyarthritis) อาการจะรุนแรงมากจนบางครั้งขยับข้อไม่ได้ อาการจะหายภายใน 1-12 สัปดาห์ ผู้ป่วยบางรายอาจมีอาการปวดข้อเกิดขึ้นได้อีกภายใน 2-3 สัปดาห์ต่อมา และบางรายอาจมีอาการปวดข้ออยู่ได้นานเป็นเดือนหรือเป็นปี ไม่พบผู้ป่วยที่มีอาการรุนแรงถึงช็อค ซึ่งแตกต่างจากโรคไข้เลือดออก อาจพบ tourniquet test ให้ผลบวก และจุดเลือดออก (petichiae) บริเวณผิวหนังได้
การรักษา
ไม่มีการรักษาที่จำเพาะเจาะจง (specific treatment) การรักษาเป็นการรักษาแบบประคับประคอง (supportive treatment) เช่น ให้ยาลดไข้ ปวดข้อ และการพักผ่อน
ที่มา : สำนักระบาดวิทยา กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข
โปรดดูแลตนเองและบุคคลในครอบครัวให้ห่างไกลยุงลายพาหะนำโรค
ฝ่ายทรัพยากรบุคคลและธุรการ : 16 พฤษภาคม 2552
Loading ...
Post a Comment